BegrippenSoort begrip: VakbegripC45
Wat is C45?
C45 is een ongelegeerd veredelingsstaal met ongeveer 0,45 % koolstof, gebruikt voor assen, pennen en machinedelen die sterker moeten zijn dan constructiestaal.
Het werkstofnummer is 1.0503, en het getal in de naam is het koolstofgehalte maal honderd. Behalve koolstof, mangaan en silicium bevat het geen legeringselementen van betekenis. Het wordt geleverd in toestanden als normaalgegloeid (+N), zachtgegloeid (+A), veredeld (+QT) en, als blank getrokken staf, koudgetrokken (+C). Je vindt het in assen, pennen, spindels, kleine tandwielen en machinedelen die sterker moeten zijn dan constructiestaal.
Wat zegt de norm over C45?
C45 staat in EN ISO 683-1, de norm voor ongelegeerde veredelingsstalen die EN 10083-2 heeft vervangen; blank getrokken staf valt daarnaast onder EN 10277. De naam volgt EN 10027-1, het werkstofnummer EN 10027-2. Naast C45 kent de norm C45E (1.1191), met lagere maximale gehaltes aan fosfor en zwavel, en C45R (1.1201), met een zwavelgehalte binnen een bandbreedte voor betere verspaanbaarheid. Ck45 is de oude DIN-naam voor C45E. Een staalsoort zonder toestand legt de sterkte niet vast: die hangt af van toestand en doorsnede. De toestand hoort daarom op tekening en bestelling.
Hoe gedraagt C45 zich in de werkplaats?
In +N verspaant C45 goed. In +A is het zachter, maar het kan meer smeren en de spaan breekt minder makkelijk; veredeld is het harder en vraagt het lagere snijwaarden. Een loopvlak of lagerzitting die hard moet zijn, wordt vaak inductie- of vlamgehard, meestal uitbesteed, met opmaat om na het harden te slijpen. Hoe diep C45 doorhardt, hangt af van de doorsnede: bij grotere diameters blijft de kern zachter dan bij een gelegeerd staal als 42CrMo4. Lassen kan, maar vraagt doorgaans voorwarmen en soms een nabehandeling, afhankelijk van wanddikte en lasproces. Of C45 goedkoper uitvalt dan een gelegeerd staal, hangt af van het geheel van kiloprijs, toestand, warmtebehandeling en nabewerking.
Waarmee wordt C45 vaak verward?
C45 is geen constructiestaal zoals S355: dat is ontworpen om te lassen en wordt niet veredeld. Evenmin is C45 hetzelfde als 42CrMo4: zonder chroom en molybdeen hardt C45 minder diep door, zodat het bij grotere doorsneden of hogere eisen aan sterkte en taaiheid tekortschiet. Belasting, doorsnede en voorgeschreven toestand bepalen welke van de twee volstaat.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen C45 en 42CrMo4?
C45 is ongelegeerd, 42CrMo4 bevat chroom en molybdeen. Daardoor hardt 42CrMo4 dieper door en blijft het bij grotere doorsneden sterker en taaier. Welke volstaat, hangt af van belasting, doorsnede en de toestand die de constructeur voorschrijft.
Kun je C45 harden?
Ja. C45 laat zich veredelen en plaatselijk inductie- of vlamharden, bijvoorbeeld op een lagerzitting. Welke hardheid en hardingsdiepte je haalt, hangt af van doorsnede en proces. Maten die na het harden moeten kloppen, krijgen meestal opmaat en worden daarna geslepen.
Is C45 hetzelfde als Ck45?
Bijna. Ck45 is de oude DIN-naam voor de variant met lagere grenzen voor fosfor en zwavel, die nu C45E heet. Staat Ck45 op een oudere tekening, dan bestel je C45E, tenzij de klant iets anders aangeeft.