BegrippenSoort begrip: VakbegripSlijpen
Wat is slijpen?
Slijpen is verspanen met een slijpschijf vol harde korrels, voor krappe maten, vorm en fijne ruwheid, ook in gehard materiaal.
Slijpen is verspanen met geometrisch onbepaalde snijkanten: de korrels van een draaiende slijpschijf nemen elk een heel kleine spaan weg. Het werkt ook in gehard staal en andere harde materialen. Gangbare vormen zijn vlakslijpen voor vlakke en evenwijdige vlakken, uitwendig rondslijpen voor assen en diameters, inwendig rondslijpen voor boringen, centerloos slijpen voor pennen en assen in serie, en profielslijpen. Afhankelijk van machine, schijf en proces haalt slijpen krappere maat- en vormtoleranties en een fijnere ruwheid dan frezen of draaien.
Waar hangt het slijpresultaat van af?
Het resultaat hangt af van de schijf (korrelsoort, korrelgrootte, binding en hardheid), het africhten van de schijf, aanzet en snelheden, de koeling en de stijfheid van machine en opspanning. Te veel warmte kan slijpbrand geven: een thermisch beschadigde laag met een andere hardheid en ongunstige restspanningen, die niet zichtbaar hoeft te zijn. Na het harden is slijpen een gangbare route om de vervorming van het harden weg te nemen. Hard draaien of hard frezen met CBN of keramische snijplaten kan voor een deel van die eisen een alternatief zijn.
Hoe werkt slijpen in de praktijk?
Slijpen voegt meestal een stap toe aan de route: bij het frezen of draaien laat je slijpopmaat staan, het deel gaat vaak eerst naar de harderij en daarna naar de slijpmachine of een slijperij. Dat brengt een eigen insteltijd, een eigen prijs per stuk en, bij uitbesteden, transport en doorlooptijd mee. Of een eis slijpen vraagt, hangt af van de eis, het materiaal en wat je eigen frees- en draaiproces betrouwbaar haalt. Wordt zo'n eis pas na het verspanen opgemerkt, dan ontbreekt de slijpopmaat.
Waarmee wordt slijpen vaak verward?
Slijpen is niet ontbramen met een haakse slijper: dat is handwerk om randen braamvrij te maken, zonder maat. Honen en leppen zijn eigen processen: bij honen werken slijpstenen in een boring, bij leppen een los slijpmiddel tussen werkstuk en lepschijf. Polijsten verbetert vooral het oppervlak en nauwelijks de maat.
Hoe zie je slijpen in Blake?
Ruwheid en toleranties staan in Blake als voorstel uit de tekening, dat je bevestigt of corrigeert. Gaat slijpen buiten de deur, dan staat het als uitbestede bewerking in de calculatie, met de prijs uit je bibliotheek voor uitbesteed werk; ontbreekt die prijs, dan blijft de regel open in plaats van nul. Meer over calculatie.
Veelgestelde vragen
Wanneer moet een onderdeel geslepen worden?
Als de tekening een maat, vorm of ruwheid vraagt die jouw frees- of draaiproces niet betrouwbaar haalt. Na het harden is hard draaien of hard frezen soms een alternatief. Kies je voor slijpen, dan laat je slijpopmaat staan en krijgt de route een extra stap.
Waarom is een geslepen deel duurder?
Omdat er meestal een stap bijkomt: slijpopmaat bij het frezen of draaien, vaak harden ertussen, en daarna instellen en slijpen op een aparte machine of bij een slijperij. Hoeveel dat kost, hangt af van aantal, aantal vlakken, eis en of het uitbesteed wordt.