BegrippenSoort begrip: VakbegripMachinepark
Wat is een machinepark?
Het machinepark is het geheel van productiemachines van een bedrijf of vestiging, met wat elke machine kan: type, assen, werkbereik en automatisering.
Het omvat bijvoorbeeld bewerkingscentra, draaibanken, draai-freescentra, slijpmachines en vonkmachines. Bij elke machine horen de eigenschappen die bepalen welk werk erop kan: machinetype, aantal en soort assen, werkbereik, spilvermogen en toerental, gereedschapsmagazijn, besturing, haalbare nauwkeurigheid en automatisering zoals een palletwisselaar of stafaanvoer. Of meetmachines en randapparatuur meetellen, verschilt per bedrijf.
Wat bepaalt wat een machinepark kan?
Wat een machinepark kan, volgt niet uit de lijst alleen. Twee machines van hetzelfde type verschillen door opties, slijtage, thermisch gedrag en de spanmiddelen en gereedschappen die erbij horen. Of een onderdeel op een machine kan, hangt af van werkbereik, kinematica, bereikbaarheid van de kenmerken, spilgegevens, tafelbelasting en de nauwkeurigheid die de machine in de praktijk haalt. Ook mensen tellen mee: een machine zonder ingewerkte operator of programmeur is beperkt inzetbaar.
Hoe werkt het machinepark in de praktijk?
Het machinepark bepaalt welke routes je kunt aanbieden en welk werk je uitbesteedt. Veel werkplaatsen rekenen met een uurtarief per machine of per machinegroep, opgebouwd uit afschrijving, ruimte, energie, onderhoud en de verwachte productieve uren. Een gemiddeld tarief over alle machines kan eenvoudig werk op een goedkope machine te duur maken en zwaar werk op een dure machine te goedkoop. Hoe groot dat effect is, hangt af van de spreiding in machinekosten en van welk werk op welke machine terechtkomt.
Waarmee wordt het machinepark vaak verward?
Het machinepark is geen capaciteit: het zegt welke machines er staan en wat ze kunnen; capaciteit gaat over de uren die op die machines beschikbaar zijn, na ploegen, onderhoud en bestaande orders. Een werkplaats met een breed machinepark kan op één machine toch een knelpunt hebben.
Hoe zie je het machinepark in Blake?
In Blake leg je elke machine vast met werkbereik, assen en een eigen uurtarief. Bij een onderdeel toont Blake per machine een eerste toets op werkbereik en assen, met de grens die de doorslag geeft; dat is geen oordeel over maakbaarheid. De verspaanregel rekent met het uurtarief van de machine in de route en staat gemarkeerd als schatting. Meer over werkplaats.
Veelgestelde vragen
Reken je met één uurtarief voor alle machines of per machine?
Allebei komt voor. Een tarief per machine of machinegroep volgt de kosten beter, omdat afschrijving, ruimte en productieve uren per machine verschillen. Eén gemiddeld tarief is eenvoudiger, maar verschuift kosten tussen eenvoudig en zwaar werk.
Wat moet je per machine weten om werk toe te wijzen?
Werkbereik, aantal en soort assen, spilvermogen en toerental, tafelbelasting, gereedschapsplaatsen, automatisering en de nauwkeurigheid die de machine werkelijk haalt. Daarnaast telt welke spanmiddelen en welke mensen beschikbaar zijn.
Hoort een meetmachine bij het machinepark?
Dat beslist elk bedrijf zelf. Reken je meetwerk tegen een apart tarief, dan neem je de meetmachine het handigst als eigen post op. Anders zit meten meestal in de indirecte kosten.