BegrippenSoort begrip: VakbegripHerkomst
Wat is de herkomst van een waarde?
Herkomst is de vastgelegde bron van een getal of eis: waar de waarde vandaan komt, wanneer ze is vastgelegd en wie ze invoerde of bevestigde.
Herkomst wordt per waarde vastgelegd, en ook een wijziging krijgt haar eigen bron, moment en persoon. In een calculatie gaat het om elk getal en elke eis waarop de kostprijs rust. Het materiaal kan van het titelblok komen, de kiloprijs uit een gedateerde inkoopprijs, de insteltijd uit een handmatige invoer en het uurtarief uit de machinegegevens. Herkomst zegt niet of een waarde juist is, wel waarop je dat beoordeelt.
Hoe werkt herkomst in de praktijk?
Met herkomst volg je een prijs terug tot de bron: van de prijs naar de regel, van de regel naar de invoer en van de invoer naar de tekening, de prijslijst of de persoon. Dat helpt als twee calculaties voor hetzelfde onderdeel uiteenlopen, bijvoorbeeld omdat de ene met een oudere kiloprijs rekende of een strengere ruwheid over de hele tekening aanhield. Bij een herhaalorder beoordeel je met de herkomst of de oude prijs nog bruikbaar is, dus of materiaalprijs, revisie en uurtarief sinds de vorige calculatie gelijk zijn gebleven. Zonder vastgelegde bron hangt dat af van het geheugen van wie toen rekende.
Waarmee wordt herkomst vaak verward?
Herkomst is geen herleidbaarheid: herleidbaarheid volgt het fysieke product, van onderdeel terug naar materiaalcharge, certificaat en order; herkomst volgt een eis of een waarde in een calculatie. Evenmin is het de wijzigingsgeschiedenis: die bestaat uit de reeks bevestigingen en correcties, terwijl herkomst ook geldt voor een waarde die nooit is aangepast. En het is niet de invoer van een regel: tijd, tarief en aantal zijn de invoer, de herkomst zegt waar die vandaan komen.
Hoe zie je herkomst in Blake?
In Blake toont een calculatieregel zijn invoer: tijd, tarief en aantal. Bij een tekeningwaarde blijft zichtbaar wie die bevestigde of corrigeerde en wanneer, met de toelichting als er een is gegeven; een correctie op een calculatieregel vereist een reden. Je inkoopprijs staat er met bron en datum; een marktreferentie staat ernaast met een aparte bron en datum, nooit als inkoopprijs. Meer over calculatie.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er met de herkomst als ik een waarde corrigeer?
De nieuwe waarde krijgt een eigen herkomst: wie die invoerde, wanneer en op welke grond, bijvoorbeeld een nieuwe revisie of een afspraak met de klant. Bewaar de oude waarde ernaast. In Blake blijven correcties vastgelegd; een correctie op een calculatieregel vraagt een reden.
Kan ik een klant laten zien waarop een prijs is gebaseerd?
Dat bepaal je zelf. De kostprijsopbouw met invoer en bronnen is meestal een intern werkdocument; de offerte toont de prijs per stuk en per staffel. Met vastgelegde herkomst onderbouw je een prijs aan tafel zonder de hele opbouw te delen.