Wat vraag je een AI-leverancier over tekeningen?

Mag een klanttekening in een AI-tool?

Een tekening die je van een klant krijgt, blijft van die klant. Er staan maten, toleranties en soms een constructie op die een concurrent graag zou hebben. Daarom krijg je haar vaak pas na een geheimhoudingsafspraak, en die afspraak bepaalt wat je ermee mag, niet de AI-tool.

Lees wat de afspraak zegt over delen met derden, over verwerking buiten je eigen bedrijf en over wat er aan het eind van het project met de bestanden gebeurt. Een softwareleverancier is in die zin ook een derde. Staat er niets over in, vraag het dan aan je klant voordat je uploadt.

Wat AI voor de calculator en de werkvoorbereider doet, lees je in wat AI betekent voor de precisieverspaner. Hier gaat het om de bestanden zelf: het STEP-model en de pdf-tekening die samen de aanvraag vormen.

Twijfelen andere bedrijven ook over AI en data?

Ja, en over dezelfde punten. Bij Europese bedrijven met tien of meer werkzame personen die AI overwogen maar niet gebruikten, was gebrek aan kennis in 2025 de vaakst genoemde reden (71 procent). Daarna kwamen onduidelijke juridische gevolgen (53 procent) en zorgen over gegevensbescherming en privacy (49 procent), volgens Eurostat. Die cijfers gaan over twijfelaars, niet over alle bedrijven.

In Nederland is het beeld vergelijkbaar. Bedrijven met twee of meer werkzame personen die AI overwogen maar niet gebruiken, noemen vooral gebrek aan ervaring (73 procent), privacy (49 procent) en juridische gevolgen (42 procent), volgens voorlopige cijfers van het CBS over 2025. In de industrie gebruikte dat jaar 16 procent van de bedrijven AI.

Voor het mkb in de maakindustrie komen er twee punten bij. De Productiviteitsagenda 2026-2028 van Smart Industry noemt AI die grote hoeveelheden data naar de cloud stuurt voor een mkb-bedrijf vaak te riskant, vanwege databeveiliging, privacy en bedrijfsgeheimen. De OESO schreef in 2025 dat kleine bedrijven, vooral in de maakindustrie, moeite hebben om AI-leveranciers te vinden die bij hun werk passen, en dat gebrek aan goede data en een digitale basis hen afremt.

Welke vragen stel je over je bestanden en gegevens?

Stel deze vragen aan elke leverancier, ook aan ons, en laat de antwoorden in het contract zetten, niet alleen op een website. Een goed antwoord noemt een plaats, een termijn of een naam.

Het gaat niet alleen om tekeningen. In calculatiesoftware staan ook je uurtarief per machine, je eigen inkoopprijs per materiaal en de correcties van je calculatoren. Een marktreferentie van Eurostat of de ECB is openbaar; je eigen inkoopprijs en je tarieven zijn dat niet. Vraag ook of die gegevens alleen voor jouw bedrijf gebruikt worden.

• Waar staan de bestanden: bij welk bedrijf, in welk land, en welke andere partijen verwerken ze?
• Wie kan erbij: welke mensen bij de leverancier, en hoe regel je wie in je eigen team de bestanden van welke klant kan openen?
• Waarvoor worden tekeningen en uitkomsten gebruikt: alleen voor jouw calculatie, of ook voor iets anders, zoals het trainen van een model?
• Hoe lang blijven ze bewaard, en hoe verwijder je één tekening, één klant of alles?
• Wat neem je mee als je stopt: welke export krijg je, in welk formaat, en wat gebeurt er daarna met de kopie bij de leverancier?
• Wie heeft wat veranderd: is er een correctiehistorie met naam en datum, en kun je die later nog openen?

Hoe voorkom je dat tekeningen in een privéaccount belanden?

Een groot risico zit in software die niemand heeft gekozen: een algemene chatassistent op een privéaccount, waar iemand op een drukke middag een tekening in plakt om snel een materiaal of een tolerantie op te zoeken. Daar gelden de voorwaarden van dat account, niet jullie afspraken met de klant.

Spreek daarom één regel af: klantbestanden gaan alleen in tools die het bedrijf heeft gekozen, onder een zakelijk account. Schrijf erbij welke tools dat zijn en bij wie je terechtkunt als je twijfelt, en neem het door met iedereen die nieuw begint.

Zo'n regel werkt alleen als iedereen de reden kent: de tekening is van de klant, en een snel antwoord uit een privéaccount kan een order kosten.

Wat vraagt de AI-verordening van een maakbedrijf?

Volgens de Europese Commissie trad de AI-verordening (AI Act) op 1 augustus 2024 in werking en geldt ze sinds 2 augustus 2026, met uitzonderingen. De regels over AI-geletterdheid gelden al sinds 2 februari 2025.

Die regels staan in artikel 4. Aanbieders van AI-systemen en bedrijven die ze inzetten, nemen maatregelen voor de AI-geletterdheid van hun personeel en van anderen die namens hen met die systemen werken. Daarbij tellen hun kennis en ervaring mee, en de situatie waarin het systeem gebruikt wordt.

Een vaste regel over klantbestanden en over wie een uitkomst bevestigt, past daarbij. Welke andere regels gelden, hangt af van waarvoor je AI inzet. Lees daarvoor de tekst zelf of stel je vraag bij het informatiepunt van de Europese Commissie. Dit is geen juridisch advies.

Wie houdt de controle over de uitkomst?

Controle gaat ook over wie beslist. Software stelt een materiaal, een tolerantie of een tijd voor; in een goede werkwijze geldt dan: de mens beslist. Iemand van je team bevestigt die voorstellen en corrigeert ze waar nodig, voordat ze in de prijs tellen.

Op dit punt gaan twee gangbare werkwijzen mis: de AI-proef die een prijs geeft zonder herkomst, en de spreadsheet met correcties die alleen één calculator kan volgen. Vraagt je klant waarom een herhaaldeel deze keer duurder is, dan wijs je de regel aan die het verschil maakt: een krappere tolerantie of een hogere inkoopprijs. Kun je dat niet, dan geef je korting om de order te houden, of je zet er een opslag op voor je eigen onzekerheid. Het eerste kost marge, het tweede kost orders.

Vraag daarom ook: kun je bij elk getal de herkomst terugvinden: de tekening, je catalogus of een collega? Vraagt een correctie om een reden, en blijft die reden staan als de calculator die haar gaf er niet meer is? Hoe je dat vastlegt, lees je in de kennis van de ervaren calculator vastleggen.

Over de vraag hoe ver je een calculatie met AI-hulp kunt vertrouwen, gaat hoe nauwkeurig een AI-calculatie is. De volledige vergelijkingslijst voor software vind je in calculatiesoftware voor verspaning kiezen.