BegrippenSoort begrip: VakbegripSpeciaal gereedschap
Wat is speciaal gereedschap?
Speciaal gereedschap is snijgereedschap dat voor één onderdeel of profiel gemaakt of aangepast wordt, zoals een vormfrees of een trapboor op maat.
Wat uit de standaardcatalogus komt, valt er niet onder, tenzij het wordt aangepast. Een trapboor van die soort maakt twee diameters, of boort en verzinkt, in één gang; een vormfrees volgt een contour. Andere voorbeelden zijn een tap voor schroefdraad met een afwijkende spoed en een ruimer op een niet-standaard maat. Een spanmal die voor één onderdeel gemaakt wordt, is geen snijgereedschap, maar wordt in de calculatie vaak op dezelfde manier behandeld.
Hoe werkt speciaal gereedschap in de praktijk?
De aanschaf of het maken is een eenmalige post, net als programmeren en het eerste instellen. Reken je de post in de stukprijs van een enkelstuk, dan wordt dat stuk duur; verdeel je hem over een verwachte serie die niet komt, dan blijft een deel onbetaald. Daarom staat hij vaak als aparte regel op de offerte, met een afspraak over eigendom en bewaring. De levertijd van het gereedschap kan weken zijn; die hoort dan in de planning en in de levertijd op de offerte. Ook speciaal gereedschap slijt: in een lange serie komen naslijpen en vervanging per stuk terug. Of het loont, is een afweging tussen tijdwinst per stuk, aantal, levertijd en het risico van een gereedschap zonder reserve.
Waarmee wordt speciaal gereedschap vaak verward?
Speciaal gereedschap valt niet samen met de gereedschapskosten per stuk: de aanschaf betaal je één keer, het verbruik loopt per stuk. Een spanmal is evenmin snijgereedschap: hij houdt het werkstuk vast, ook al staat hij op de offerte vaak als dezelfde soort eenmalige post.
Veelgestelde vragen
Hoe zet je speciaal gereedschap op de offerte?
Vaak als eenmalige regel naast de stukprijs, met wat het is, wat het kost en wie eigenaar wordt. Dan is zichtbaar waarom de eerste order duurder is dan een herhaalorder, zolang het gereedschap niet vervangen hoeft te worden.
Wie betaalt een mal of speciaal gereedschap?
Dat is een afspraak, geen vaste regel. Vaak betaalt de klant het als eenmalige post wanneer het alleen voor zijn onderdeel zin heeft. Leg vast wie eigenaar wordt, waar het bewaard wordt en wie vervanging betaalt.